Η επίμονη προσπάθεια, όμως, ανταμείβεται με παράπλευρα οφέλη, όπως η ενίσχυση μεριδίου, φήμης, καινοτομίας και κερδοφορίας, παράλληλα με μειωμένα κόστη.

Σε ποσοστό 66%, οι εταιρείες είναι πλέον υποχρεωμένες να δημοσιεύουν στοιχεία ESG ή πρόκειται σύντομα να είναι υποχρεωμένες, αλλά μόνο σε ποσοστό 25% θεωρούν ότι έχουν εξασφαλίσει τις πολιτικές, τις δεξιότητες και τα συστήματα που απαιτούνται, ώστε να είναι έτοιμες για διασφάλιση ποιότητας των δεδομένων ESG, σύμφωνα με έρευνα της KPMG. Επιπλέον, από τις εταιρείες που είναι λιγότερο έτοιμες για ESG assurance, ποσοστό 58% δηλώνει ότι είναι δύσκολο να εξισορροπήσει τους σχετικούς στόχους με τις προσδοκίες κερδοφορίας των μετόχων.

Αυτό διαπιστώνει η πρώτη έκθεση ESG Assurance Maturity Index της συμβουλευτικής εταιρείας. Στο πλαίσιο της σχετικής έρευνας ερωτήθηκαν ανώτατα στελέχη και μέλη ΔΣ σε 750 εταιρείες, από διάφορους κλάδους και γεωγραφικές περιφέρειες.

Ο δείκτης βαθμολογεί, σε κλίμακα 0-100, την πρόοδο που έχουν σημειώσει οι εταιρείες στα πεδία διακυβέρνησης, δεξιοτήτων, διαχείρισης δεδομένων, ψηφιακής τεχνολογίας και αλυσίδας αξίας, προκειμένου να διαπιστωθεί η σχετική ωριμότητα του προγράμματος ESG reporting μιας εταιρείας και να αξιολογηθεί ο βαθμός ετοιμότητας για τη διαδικασία της διασφάλισης.

Ως βασικά βήματα προετοιμασίας, η εταιρεία προκρίνει τα εξής:

  1. Προσδιορισμός των ισχυόντων προτύπων για τις αναφορές ESG
  2. Ισχυρή διακυβέρνηση σε θέματα ESG και καλλιέργεια των κατάλληλων δεξιοτήτων
  3. Σαφήνεια ως προς τις δημοσιοποιήσεις που ισχύουν και τα δεδομένα που απαιτούνται ανά τμήμα
  4. Ψηφιοποίηση των διαδικασιών και διασφάλιση υψηλής ποιότητας δεδομένων
  5. Συνεργασία με την αλυσίδα αξίας για τη συλλογή πληροφορίας.

Η εικόνα σήμερα
Η έκθεση χωρίζει τις εταιρείες του δείγματος σε 3 βαθμίδες: το ανώτερο 25% χαρακτηρίζεται Leaders, με βαθμολογία στον δείκτη κατά μ.ό. 64,8, το ενδιάμεσο 50% χαρακτηρίζεται Advancers και βαθμολογείται με 45,4 και το κατώτερο 25% χαρακτηρίζεται Beginners και βαθμολογείται με 30,5.

Οι μεγαλύτερες εταιρείες ενσωματώνουν σε μεγαλύτερο βαθμό τη βιωσιμότητα στην καθημερινή τους λειτουργία, με μέση βαθμολογία 56,3, ενώ οι εισηγμένες επιδεικνύουν μεγαλύτερη ωριμότητα για ESG assurance από τις ιδιωτικές, με βαθμολογία 48,5 και 43,3 αντιστοίχως.

Κατά μέσο όρο δεν παρατηρήθηκε μεγάλη απόκλιση μεταξύ κλάδων ως προς την ωριμότητα για ESG assurance, αλλά εντοπίστηκαν αποκλίσεις μεταξύ κλάδων ως προς το ποσοστό Leaders που εμφανίζουν. Οι κλάδοι Ενέργειας/Φυσικών Πόρων και Asset Management/Real Estate έχουν τους περισσότερους (33%), ενώ ο κλάδος Life Sciences/Healthcare τους λιγότερους (14%).

Απόκλιση παρατηρείται και αναφορικά με την έδρα της εταιρείας. Οι εταιρείες που εδρεύουν στη Βόρεια Αμερική προηγούνται σε ωριμότητα για ESG assurance με ποσοστό 48,3, ενώ ακολουθούν: Ευρώπη με 46,8, Ασία-Ειρηνικός με 45,8 και Λατινική Αμερική με 43,1.

Η ανάλυση ανά χώρα βρίσκει 1η τη Γαλλία (50,4), και έπονται Ιαπωνία (50,0) και ΗΠΑ (49,4). Στις χαμηλότερες θέσεις κατατάσσονται η Βραζιλία (43,1) και η Κίνα (43,0). Εντούτοις, η Ιαπωνία έχει τους περισσότερους Leaders (38%), ενώ μόλις 18% έχουν Καναδάς, Ηνωμένο Βασίλειο και Βραζιλία.

Γιατί επιλέγουν το ESG assurance οι εταιρείες
Ο βασικότερος λόγος για τον οποίο οι εταιρείες επιδιώκουν ποιοτική διασφάλιση για τα ESG data τους είναι οι κανονιστικές και ρυθμιστικές πιέσεις. Πάντως, υπήρξαν ενδείξεις στα ευρήματα ότι η διασφάλιση της πληροφορίας ESG θεωρείται πλέον δεδομένη από τα ενδιαφερόμενα μέρη, κάτι που την καθιστά υποχρεωτική, ακόμη κι όταν δεν αποτελεί τυπικά κανονιστική και ρυθμιστική υποχρέωση.

Πηγή: KPMG, «Road to readiness», Οκτώβριος 2023

Τα παράπλευρα οφέλη
Περισσότεροι από τους μισούς ερωτηθέντες (54%) στρέφουν το βλέμμα πέρα από την υποχρεωτική συμμόρφωση και εντοπίζουν πρόσθετα πιθανά οφέλη, όπως η διεύρυνση του μεριδίου αγοράς ή η προσέλκυση καταναλωτών και επενδυτών, που επιθυμούν να ευθυγραμμίσουν τις αξίες τους με τις επιλογές τους. Άλλα οφέλη που ανέδειξε η έρευνα ήταν η αυξημένη ικανοποίηση καταναλωτή (46%), η ενισχυμένη καινοτομία (49%) και τα μειωμένα κόστη (44%). Οι εταιρείες του υποσυνόλου Leaders βλέπουν τα πιθανά πρόσθετα οφέλη στη διασφάλιση της μη χρηματοοικονομικής τους πληροφορίας, ενώ οι εταιρείες Beginners δεν αναγνωρίζουν ακόμη όλες τις ευκαιρίες.

Τα εμπόδια που επιμένουν
Από το 56% των εταιρειών που δημοσιοποιούν πληροφορία ESG, το 93% διενεργεί εξωτερική διασφάλιση σε κάποιο επίπεδο. Από αυτούς, μόνο λίγοι είναι σε θέση να λάβουν σχετική διασφάλιση (14%) ή περιορισμένη διασφάλιση (16%) για όλα τα δεδομένα που θα κληθούν να δημοσιοποιούν στην πορεία.

Κάποια από τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι εταιρείες στην προσπάθειά τους αυτή, είναι, μεταξύ άλλων, η έλλειψη δεξιοτήτων, οι ανεπαρκείς προϋπολογισμοί, οι ασαφείς και μεταβαλλόμενοι κανονισμοί, καθώς επίσης οι ανεπαρκείς ψηφιακές λύσεις. Επιπλέον, κάποια εμπόδια μεγαλώνουν όσο μεγαλώνει και η ωριμότητα των εταιρειών για διασφάλιση ESG, καθώς εντοπίζουν αδυναμίες και κενά κατά τη διαδικασία.

Υπολείπονται οι εταιρείες στη συλλογή και τον έλεγχο των δεδομένων
Ένα από τα βασικά εμπόδια για τις περισσότερες επιχειρήσεις είναι η συλλογή και επεξεργασία των απαιτούμενων δεδομένων, σύμφωνα με την έρευνα. Οι επερχόμενοι κανονισμοί της ΕΕ θα ζητούν πληροφορίες, όχι μόνο με περιβαλλοντικά κριτήρια, αλλά και για κοινωνικά ζητήματα, όπως η διαφορετικότητα και η συμπερίληψη, οι συνθήκες εργασίας, το χάσμα των αμοιβών και η υγεία, αυξάνοντας την πίεση προς τις εταιρείες.

Ενδέχεται δε, τα δεδομένα ESG να χρειαστεί να συγκεντρωθούν από πολυάριθμα και μη συμβατά μεταξύ τους συστήματα.

Σύμφωνα με την έρευνα, εντοπίζονται αρκετά πεδία όπου οι εταιρείες υπολείπονται ως προς τη συλλογή δεδομένων. Περίπου οι μισές συλλέγουν δεδομένα ανά κατηγορία διαχωρισμού ρύπων για τις εκπομπές αερίων θερμοκηπίου και τα απόβλητα (επίπεδα scope 1 και 2) και μόνο το 36% για τις εκπομπές σε επίπεδο scope 3. Λιγότερες από τις μισές δήλωσαν ότι οι εταιρείες τους συλλέγουν δεδομένα για άλλα ESG metrics, στα οποία συμπεριλαμβάνονται οι επιπτώσεις τους στην ποικιλομορφία και συμπερίληψη του εργατικού δυναμικού, τη διακράτηση προσωπικού και την ισοτιμία ως προς τις αμοιβές.

Η ελλιπής συλλογή δεδομένων σε αυτές τις κοινωνικές παραμέτρους υποδεικνύει ότι πολλές εταιρείες δεν τις έχουν ενσωματώσει ακόμη πλήρως στην επιχειρηματική τους στρατηγική, τονίζοντας το χάσμα μεταξύ προσδοκιών της κοινωνίας και πράξεων των εταιρειών. Για να γεφυρωθεί αυτό το χάσμα, οι εταιρείες οφείλουν να συλλέγουν και να δημοσιοποιούν με διαφάνεια τα σχετικά δεδομένα τους, δείχνοντας έτσι τη δέσμευσή τους στην αντιμετώπιση αυτών των κοινωνικών ζητημάτων.

Πηγή: KPMG, «Road to readiness», Οκτώβριος 2023